نمونه سوال ادبیات دوم دبیرستان
عبارات و اشعار زیر را به فارسی روان بنویسید.
1- ذکر او مرهم دل مجروح است. 2- دل ما را هواي خود ده. 3- آب سطل لب پر می زد . 4-سر و پکالش خینی می شود.
5- بیشه ظلمانی بود . 6- با رعیّتش مثل یک برادربزرگ تر تا می کرد. 7-لگری دندان قروچه ای کرد.
8-گیله مرد گفت : کی لامذهبه؟ شماها که هزار مرتبه قرآن را مهر کردید و زیر قولتان زدید؟
9-از سایه هاي آبی ، خارهاي سرخ بر اجساد به جا مانده فرو ریخت .
10- تا مردم زنده باشد او را از قوت چاره نيست. 11- عمروبن لیث به در بلخ شکسته شد.
12- چه قدر همين خود تو منو تلكه كردي؟ 13- تهمتن برآشفت و با توس گفت ///كه رهّام را جام باده ست جفت.
14- اکنون که له کرده اند گل های نوشکفته در پشته های اطرافمان را.
15- دلیران میدان گشوده نظر /// که بر کینه اول که بندد کمر
16-شلخته درو کنیدتا چیزی گیر خوشه چین ها بیاید.
17- به گرز گران دست برد اشکبوس// زمین آهنین شد سپهر آبنوس.
18- چنين آن دو ماهر در آداب ضرب // ز هم رد نمودند هفتاد حرب
19- مگر اي سحاب رحمت تو بباري ار نه دوزخ /// به شرار قهر سوزد همه جان ما سوا را
20- گفت: تنها همان رتبه هاي بالا را وعده بگير و مابقي را نقداً خط بكش و بگذار سماق بمكند.
21- چو تويي قضا ي گردان به دعاي مستمندان //كه ز جان ما بگردان ره آفت قضا را
22- یکی از حضّار که کبّاده ی شعر وادب می کشید، چنان محظوظ گردیده بود که جلو رفته و جبهه ی شاعر را بوسید.
23- الهی ، عبدالله عمر بکاست امّا عذر نخواست.
24- به نام آن خدای که نام او راحت روح است و سلام او در وقت صیاح مومنان را صبوح است.
25- به جز ازعلی که آرد پسری ابوالعجایب / که علم کند به عالم شهدای کربلا را؟
26- چو به دوست عهد بندد ز میان پاک بازان / چو علی که می تواند که به سر برد وفا را؟
واژه ها و تركيبات مشخّص شده را معني كنيد.
1- علی همچنان مصمّم ، اصرار می ورزد . 2 - چند خلنگ خشک که گویی به دست باد رانده می شدند.
3– كلوخي دو سه فراهم نهاد تا قليه اي بكند. 4-اي صمدي كه از ادراك خلق جدايي.
5- عفریت چه کسی به یاري تو خواهد آمد؟ 6- گرچه زیاد کودن و بی نهایت چلمن است.
7- مثل جرز خیس خورده وارفت. 8- ازبرای یک دانه ی محقّر چندین مذلّت می کشی.
9- زمانه مرا پُتک ترگ تو کرد . 10- پیغام او مفتاح فتوح است
11– هر چه کم داشت از کومه های گیله مردان جمع کرد. 12- ماه ایارش آواز ماست
13- براي حاصل دادن به پاي کوبی دبکه در موقع درو هستیم. 14- وسط میدان هیمه گذاشته اند.
15- فلک باخت از سهم آن جنگ رنگ 16- آن لاورتون را خودم به درك مي فرستادم.
درك مطلب
1-توجه به بیت « نه خدا توانمش خواند نه بشرتوانمش خواند گفت / متحیّرم چه نامم شه ملک لافتی را؟» به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) مفهوم بیت را بنویسید.
ب) این بیت ، تلمیح به چه داستانی دارد؟
ج) نقش کلمات مشخص شده را بنویسید.
د)جمع مکسر « ملک » را بنویسید.
هـ ) یک نمونه تشبیه بلیغ دربیت بیابید و بنویسید.
2- درداستان « بچه های آسمان» علی کدام یک از خصوصیات زیر را ندارد؟
الف) ایثار ب) احساس مسؤولیت ج) سماجت د) رقابت
3- درعبارت « برنج این ولایت بهش نمی ساخت » نویسنده می خواهد به چه نکته ای اشاره کند؟
4- باتوجه به مصراع های زیر به سؤالات پاسخ دهید .
« ازتمام بند گاه هايش راندند /زيباي كوچكش را ربودند /وگفتند تو آواره اي/اي خونين چشم و خونين دست/ به راستي كه شب رفتني است نه اتاق توقيف ماندني است نه حلقه هاي زنجير/ نرون مرد ولي رم نمرده است /با چشم هايش مي جنگد /و دانه ي خشكيده ي خوشه اي/دره ها را از خوشه ها لبريز خواهد كرد »
1-4- منظور از زيباي كوچك چيست؟
2-4- منظور از خونين چشم و خونين دست چه كسي است؟
3-4- منظور از شب چيست ؟
4-4- با چشم هايش مي جنگد يعني چه؟
5-4- منظور از نرون مرد ولي رم نمرده است چيست ؟
6-4- دو واژه از اين شعر را بياوريد كه نماد اسارت هستند ؟
5- منظور از عبارت « بر دهانش زنجیر بستند » چیست؟
6- در عبارت « تم مي خواست از اين گنجينه ي صلح و آرامشي كه خداوند به او بخشيده بود سرمايه هايي نثار كند » منظور از « گنجينه ي صلح و آرامش » چيست ؟
7- درعبارت « پیغام او مفتاح فتوح است وذکر او مرهم دل مجروح است ومهراو بلانشینان راکشتی نوح است » به کدام یک از مفاهیم زیر اشاره ندارد ؟
الف – بخشایندگی ب- آرامش بخشی پ- نجات بخشی ت- مشکل گشایی
8- شاعر دربیت « براوراست خم کردوچپ کردراست /خروش از خم چرخ چاچی بخاست »ه چه منظور صامت (خ)و(چ) راتکرار کرده است؟
9- باتوجه به متن زیر به سؤالات پاسخ دهید .
«ناتانائیل ،آرزومکن که خدارادرجایی جزهمه جا بیابی .هرمخلوقی نشانی ازخداست وهیچ مخلوقی اوراهویدانمی سازد.ناتانائیل ،ای کاش عظمت درنگاه توباشد نه به آن چه می نگری .برای من «خواندن این که شن ساحل ها نرم است » کافی نیست ،می خواهم پای برهنه ام این نرمی را حس کند .معرفتی که قبل ازآن احساسی نباشد ، برای من بیهود ه است . »
1-9- کدام جمله مفهوم «چشم ها رابایدشست ،جوردیگرباید دید » رادربردارد ؟
2-9- آیه ی « لاتدرکه الابصاروهویدرک الابصار» باکدام قسمت متن بالا ارتباط دارد ؟
3-9- ازنظر نویسنده ، چه نوع معرفتی باارزش است ؟
4-9- کدام یک از جملات بالا به « تجربه وآزمایش شخصی » تأکید دارد؟
10- منظور شاعر از«من بر آنم که با دستان تو و من با دشمن ، رویا روي توانیم شد » چیست؟
11- عمروليث با بيان عبارت « اصبحت اميراً و امسيت اسيراً » برچه مفهومي تأكيد مي كند؟
------------------------------------------------------
تاریخ ادبیات ودانش های ادبی
1-روی آوردن به ادبیات معاصر از ..................... با کتابهای نظیر ................. و .................. آغاز شد................... و ............................. دو گونه ی رایج ادبیات نمایشی است.
2- کدام یک از شخصیت های زیر جزو فیلم نامه نویسان نیست؟
الف) عباس کیا رستمی ب)یحیی دولت آبادی ج) مسعودکیمیایی د)علی حاتمی
3- مولف کتاب های زیر را بنویسید
1)کارگران دریا: 2) مائده های زمینی: 3) چمدان: 4)الهی نامه: 5)سالاری ها: 6) مسالک المحسنین: 7) زادالعارفین: 8)اسرارالتوحید
4- کدام یک از حماسه های زیر حماسه ی طبیعی نیست؟
الف) شاهنامه ب)ایلیاد و اودیسه ج) خاوران نامه د)مهابهاراتا
5- در عبارت و بيت زير ، بارزترين آرايه ي ادبي را مشخّص كنيد.
الف)مهر او بلا نشينان را كشتي نوح است.
ب)بر او راست خم كرد و چپ كرد راست / خروش از خم چرخ چاچي بخاست
ج) غرّش باد ، آوازهای خاموش را افسار گسیخته کرده بود و رشته های باران آسمان تیره را به زمین گل آلوده ،می دوخت
6-مفهوم کنایی عبارت های زیر را بنویسید.
الف)سماق مکیدن ب)چند مرده حلّاج بودن ج) کشتی نوح بودن د)فکندن سایه ی هما بر سر کسی و)جلو کسی درآمدن ه)شکم را صابون زدن
خودآزمايي
1-مفهوم مجازی واژه های مشخص شده را بنویسید
الف) دل اگر خداشناسی همه در رخ علی بین. ب) چه زنم چو نای هردم زنوای شوق او دم؟
2- بیت « به جز از علی که گوید به پسر که قاتل من / چو اسیر توست اکنون به اسیرکن مدارا؟» به چه موضوعی اشاره دارد؟
3-« صبا» در ادبیات ، نماد چیست؟
4-منظور حافظ و شهریاراز « پیام آشنا» درمصراع« به پیام آشنایی بنوازد آشنا را » چیست ؟
5-« سر به گرد آوردن» یعنی چه؟
6-چرا مجید مجیدی ، فیلم نامه ی خودش را « بچّه های آسمان » نامیده است؟
7-محوری ترین پیام داستان « کباب غاز» چیست؟
8-درعبارت«فرشتگان سرودهای صلح و شادی انسان را برای چوپانان می خواندند.» منظوراز کلمات مشخص شده ، چیست؟
9-در شعر « تو را می خوانم» مقصود شاعر از جمله ی « ما این را از گذشته به ارث می بریم» چیست؟
10-درعبارت «برکشته های ما جز باران رحمت خود مبار» مقصود از «کشته ها » چیست؟
11-« تو قلب سپه را به آیین بدار» یعنی چه؟
12-در داستان « گیله مرد» « گیله مرد و مأمور دوم» نماد چه انسان هایی در عصر خود هستند؟
13-عبارت « شلخته درو کنید تا چیزی گیر خوشه چین ها بیاید» یعنی چه؟
14-زیتون ، نماد چیست و نشانه ی کدام کشور است؟
15-لگری چه چیزی را لازمه ی سپردن مسئولیّت مباشری به عمو تم می دانست؟
شعر حفظی
1-خلق چو مرغابیان . . . . . . . . . . . . . . ز دریاي جان کی کند این جا . . . . . . . . . . . . . . مرغ کزان بحر خاست
2-برخیز و مخور غم . . . . . . . . . . . . . . . . . . گذران بنشین و دمی به . . . . . . . . . . . . . . . . . . گذران
3-خود زفلک برتریم،وزملک افزون تریم///زین دو .........................................................................
4-آنان ........................................................ /// در جمع کمال شمع اصحاب شدند
5-بوي خوش این نسیم از . . . . . . . . . . . . زلف اوست // شعشه ي این خیال زان . . . . . . . . . . . . چون والضحّاست
6-ره زین . . . . . . . . . . . . . . . . . تاریک نبردند برون //گفتند . . . . . . . . . . . . . . . . . و در خواب شدند
7-ما به فلک بوده ایم ، یار ملک بوده ایم /// باز .........................................................................
8-در ........................................................ /// نوبت به تو خود نیامدی از دگران